Zapalenie cewki moczowej nie wywołane przez gonokoki, chociaż najczęściej nie należą do chorób wenerycznych, wymagają omówienia, ponieważ nieraz są nieprawidłowo oceniane i stanowią poważny problem dla pacjenta i lekarza. Występują one przede wszystkim u mężczyzn. Pamiętamy z opisów objawów rzeżączki i jej przebiegu, że pierwszy objaw rzeżączki w postaci ropnej wydzieliny związany jest z zapaleniem cewki moczowej. Otóż zapalenia cewki moczowej mogą być również wywołane przez wiele innych czynników i dlatego podkreślaliśmy, że rozpoznanie może być pewne tylko na podstawie wykrycia gonokoków w wydzielinie. Do najczęstszych przyczyn tzw. nieswoistych, czyli nierzeżączkowych zapaleń cewki należą zapalenia bakteryjne i wirusowe. Należy stwierdzić, że objawy ich niekiedy bardzo przypominają rzeżączkę o przebiegu podostrym lub przewlekłym. Zapalenia te mogą być wywołane przez różne bakterie, a niekiedy wirusy. Głównym ich objawem jest również wydzielina z cewki, czasem śluzowa, czasem śluzoworopna, i dopiero cały zespół badań klinicznych, mikroskopowych, a przede wszystkim posiewy bakteriologiczne mogą określić prawidłowe rozpoznanie. Nierzadko zdarzają się rzęsistkowe zapalenia cewki moczowej u mężczyzn wywołane przez pierwotniaki, zwane rzęsistkiem pochwowym. Do rzadziej występujących stanów zapalnych cewki należą zapalenia wywołane przez grzyby i drożdżaki chorobotwórcze. Można je wykryć w badaniu mikroskopowym. Zdarzają się również zapalenia cewki wywołane drażniącym działaniem chemicznych lub pod wpływem urazów. Niejednokrotnie stan zapalny utrzymuje się przez pewien czas po wyleczeniu rzeżączki i nazywamy go porzeżączkowym zapaleniem cewki moczowej. Wszystkie wymienione wyżej stany zapalne cewki mają zwykle przebieg łagodny, przewlekły, wpływają jednak bardzo niekorzystnie na psychikę pacjentów, nieraz 'są powodem rozwoju nerwicy. Często przyczyną takiej nerwicy jest nieuzasadniona obawa przed nie rozpoznaną lub nie wyleczoną rzeżączką. Nieraz trudnym zadaniem lekarza jest wyjaśnienie pacjentowi prawdziwej przyczyny tego stanu. Leczenie zapaleń cewki jest zadaniem lekarza specjalisty, nieraz jest ono długotrwałe i wymaga dużej cierpliwości. Współczesne metody badań, posiewy bakteriologiczne z ustaleniem wrażliwości na różne antybiotyki powodują, że leczenie jest dziś znacznie bardziej ułatwione i skuteczniejsze.